2023 yilda ikkilamchi tutun 1,6 milliondan ortiq erta o‘limga sabab bo‘lgan.
Bu The Lancet jurnalida chop etilgan tadqiqot mualliflari tomonidan chiqarilgan xulosadir.
Olimlar 1990 yildan 2023 yilgacha 204 mamlakat va hududda tamaki tutuni ta’sirining tarqalishini va natijada kelib chiqadigan kasallik yukini tahlil qilishdi.
"Ikkilamchi tutun ta’siriga duchor bo‘lish butun dunyoda tan olingan sog‘liq uchun tahdid hisoblanadi va uni nafas olishning xavfsiz darajasi yo‘q", deb yozadilar mualliflar.
2023 yilda 2,7 milliard kishi ikkilamchi tutun ta’siriga duchor bo‘lganligi, jumladan, 0 yoshdan 14 yoshgacha bo‘lgan 767 million bola ekanligi aniqlandi. Tahlillarga ko‘ra, bu 1,66 million erta o‘limga, shuningdek, nogironlik va kasalliklarga, xususan, yurak tomirlari kasalligiga olib keldi. Shuningdek, passiv chekish bolalar orasida 5,2 million nafas olish yo‘llari infeksiyalari uchun javobgar ekanligi ta’kidlangan.
"Chekmaydiganlar nafas olayotgan havoda ustunlik qiladigan yo‘lak tutuni filtrlanmagan va to‘liq yondirilmagan. U birlik hajmida chekuvchilar nafas olayotgan asosiy tutunga qaraganda yuqori konsentrasiyadagi zaharli va kanserogen birikmalarni o‘z ichiga oladi", deyiladi nashrda.
Tadqiqot mualliflari odamlarni, ayniqsa ayollar va bolalarni tamaki tutunidan himoya qilish uchun qat’iyroq choralar ko‘rishga chaqirdilar.
Shahnoza Mirziyoyeva Musulmon Yunusovning murojaatiga munosabat bildirdi
Dunyo xaritasi 500 yil ichida ilk bor yangilandi
💴 Adliya vazirligi O‘zbekistondagi pensiya va nafaqalar miqdorini eslatdi
