EK bolalarning ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishini cheklashga oid milliy qonunlarni bir yilga kechiktirishni talab qilmoqda

Evropa komissiyasi bolalarni ijtimoiy tarmoqlarda himoya qilish bo‘yicha kelgusida qabul qilinadigan umumevropa qoidalari bilan bog‘liq milliy qonun loyihalarini ilgari surishni 12 oyga kechiktirishni talab qilmoqda. Bunga bir qator mamlakatlarda bunday qonunlarni qabul qilish jarayoni jadallashgani sabab bo‘lgan.

Evropa komissiyasida Yevropa Ittifoqi mamlakatlarida turlicha cheklovlar joriy etilishi yagona bozorning parchalanishiga olib kelishi mumkin, deb hisoblashmoqda.

«Evropa ichki bozori parchalanishga yo‘l qo‘ya olmaydi», — dedi Yevropa komissiyasi vakili Toma Renye.

Uning ta’kidlashicha, buning oqibatida turli davlatlarda yoshga doir cheklovlar bir-biridan farq qilishi mumkin.

«Bu amalda bajarib bo‘lmaydigan vazifaga aylanadi. Platformalar bunday parchalangan bozorga moslasha olmaydi va oqibatda barchamiz hech qanday himoyasiz qolamiz. Shuning uchun biz barcha bolalarni himoya qilishga qaratilgan yagona qoidalarni taklif qilmoqdamiz», — dedi u.

Bryusselning ushbu masala bo‘yicha so‘nggi talabi Avstriyaga qaratilgan. Venaga milliy qonunning kuchga kirishini 12 oyga kechiktirish taklif qilinmoqda. Bu vaqt davomida Yevropa parlamenti va YEI Kengashi umumevropa qoidalarini kelishib olishi mumkin.

Avvalroq Fransiya, Gresiya, Italiya, Belgiya va Sloveniya ham shunga o‘xshash milliy tashabbuslarni ilgari surgan edi. Biroq ushbu mamlakatlardagi huquqiy vaziyat bir-biridan farq qiladi. Renye ayrim qonun loyihalariga berilgan huquqiy baholarni batafsil ochiqlamadi va mazkur davlatlar hukumatlari bilan muzokaralar davom etayotganini qayd etdi.

17 sentyabr kuni taqdim etilgan EU Kids Act qonun loyihasida 13 yoshga to‘lmagan bolalarning ijtimoiy tarmoqlarda akkaunt ochishi taqiqlanishi, 13–14 yoshli o‘smirlar uchun ota-ona nazorati ostidagi cheklangan akkauntlar joriy etilishi, 15 yoshdan boshlab esa mustaqil ravishda akkaunt ochish imkoniyati berilishi nazarda tutilgan.

Shuningdek, loyihada raqamli xizmatlar xavfsizligi va voyaga yetmaganlarni himoya qilish talablarini kuchaytirish ko‘zda tutilgan.

Qonun loyihasi hali Yevropa parlamenti va YEI Kengashi tomonidan kelishilishi kerak. Yevropa komissiyasi muzokaralarni tezlashtirishga chaqirmoqda. Yangi qoidalar qabul qilingunga qadar bolalar himoyasi amaldagi Raqamli xizmatlar to‘g‘risidagi qonun (DSA) orqali ham ta’minlanishi lozim. Ushbu qonun platformalardan foydalanuvchilar uchun tizimli xavflarni baholash va kamaytirishni talab qiladi.