Европа Иттифоқида Қизил денгизда юк ташишни ҳимоя қилиш учун кемалар етишмаяпти

Европа Иттифоқи Қизил денгиздаги ASPIDES операциясида кемалар сонини зудлик билан кўпайтириши керак, биринчи навбатда савдо кемаларини Баб-эль-Мандеб бўғози орқали кузатиб бориш учун. Шу мақсадда Ҳормуз бўғозида юк ташишни ҳимоя қилиш учун пайдо бўлаётган коалиция кемалари у ерга вақтинча жойлаштирилиши мумкин.

Европа дипломатияси раҳбари Кая Каллас бу ҳақда Брюсселда бўлиб ўтган Европа Иттифоқи мудофаа вазирлари учрашувидан олдин журналистларга маълум қилди.

"Бизга турли хил кемалар керак, лекин биринчи навбатда бизга Боб эл-Мандеб бўғози орқали кемаларни кузатиб боришга қодир кемалар керак", деди Каллас.

Унинг сўзларига кўра, ASPIDES ташкил этилганда, у камида 10 та кемадан иборат бўлиши режалаштирилган эди, аммо ҳозирда бундай эмас. Европа Иттифоқи мамлакатларидан кемалар билан таъминлаш бўйича аниқ янги мажбуриятлар ҳам йўқ, аммо Каллас учрашув давомида қўшимча таклифлар кутмоқда.

Каллас шунингдек, мамлакатлар аллақачон бошқа халқаро форматга ажратган, аммо ҳали тўлиқ ишламаган кемаларни ASPIDES учун ишлатишни таклиф қилди.

"Менинг саволим шуки, бу кемалар ҳозирда тўлиқ фаолият юритаётган ASPIDES операциясига жойлаштирилиши мумкинми ва кейинчалик, Ҳормуз бўғозида юк ташишни ҳимоя қилиш учун тузилган Франция ва Буюк Британия бошчилигидаги мамлакатлар коалицияси ишга тушганда, улар у ерга жойлаштирилиши мумкинми", деди у.

Европа Иттифоқи Қизил денгиздаги вазият ёмонлашиб бораётган бир пайтда минтақада юк ташиш хавфсизлигига эътиборини кучайтирмоқда. Каллас илгари Европа Иттифоқи мамлакатларини операцияга қўшимча денгиз ва ҳаво кучларини тақдим этишга чақирган ва Баб ал-Мандеб атрофидаги вазият тез ва олдиндан айтиб бўлмайдиган даражада ривожланиши мумкинлиги ва аллақачон Европа манфаатларига таъсир кўрсатаётгани ҳақида огоҳлантирган эди.

ASPIDES операцияси 2024 йил февраль ойида Қизил денгиз ва унга туташ сувларда навигация эркинлиги ва савдо кемаларини ҳужумлардан ҳимоя қилиш учун ташкил этилган. Унинг вазифаси кемаларни кузатиб бориш, денгиздаги вазиятни кузатиш ва уларни турли воситалар ёрдамида ҳужумлардан ҳимоя қилишни ўз ичига олади.

Европа Иттифоқи Кенгаши операция мандатини февраль ойида 2027 йил 28 февралгача узайтирди. Унинг фаолият доираси Баб ал-Мандеб, Қизил денгиз, Аден кўрфази, Араб денгизи, Уммон кўрфази ва Форс кўрфазини ўз ичига олади.

Йиғилишда вазирлар Яқин Шарқдаги кенгроқ вазиятни ҳам муҳокама қилишади. Каллас минтақадаги ўзгаришлар бир-бири билан боғлиқлигини ва Эрон томонидан юзага келадиган таҳдидларни ҳисобга олган ҳолда комплекс ёндашувни талаб қилишини таъкидлади.