AQSh prezidenti Donald Tramp Kanada bilan savdo nizosini yanada keskinlashtirib, mamlakatdan ayrim tovarlar, jumladan alkogol mahsulotlari importiga yangi cheklovlar joriy qildi.
Tramp imzolagan bir qator farmonlarga ko‘ra, 15 sentyabrdan boshlab Kanadadan olib kiriladigan ayrim tovarlarga 50 foizlik qo‘shimcha boj qo‘llanadi. Ro‘yxatga matraslar, motorli qayiqlar va golf mashinalari kabi mahsulotlar kiritilgan.
Shuningdek, 29 sentyabrdan Kanadada ishlab chiqarilgan turli xil alkogol ichimliklari, shuningdek, zardob kabi ayrim sut mahsulotlarini AQShga import qilish taqiqlanadi.
Oq uy mazkur choralarni Kanada tomonidan AQSh tovarlariga nisbatan javob tariqasida joriy etilgan bojlarga qarshi qadam sifatida izohladi.
Kanada bosh vaziri Mark Karni AQSh bilan iqtisodiy aloqalarni qisqartirish muayyan xarajatlarni talab qilishini tan oldi. Biroq u uzoq muddatda bu siyosatning foydasi keltiriladigan zarardan ustun bo‘lishini ta’kidladi.
Kanada tomonidan joriy etilgan javob bojlari seshanba kuni kuchga kirdi. Ular umumiy qiymati qariyb 20 milliard dollar bo‘lgan AQSh mahsulotlariga, jumladan po‘lat, alyuminiy va pishloq kabi sut mahsulotlariga taalluqli.
Tramp, shuningdek, Kanada kompaniyalarini AQSh hukumati bilan tuziladigan shartnomalardan chetlatish bilan tahdid qildi. Uning aytishicha, AQSh hukumati har yili 50 milliard dollardan ortiq qiymatda shartnomalar tuzadi. Prezident Kanadada ishlab chiqarilgan mahsulotlarni davlat xaridlari uchun mo‘ljallangan maxsus ro‘yxatlardan chiqarishni buyurdi.
Trampning bosimi Kanadaning «Bombardye» aviasiya kompaniyasiga ham qaratildi. U kompaniya AQShda samolyotlar sotishni davom ettirmoqchi bo‘lsa, ishlab chiqarishning bir qismini Amerikaga ko‘chirishi kerakligini bildirdi.
«Bombardye» esa AQShning 20 dan ortiq shtatida, jumladan Kanzas, Texas, Arizona va Kaliforniyada o‘n minglab ish o‘rinlari yaratganini ma’lum qildi. Kanzas shtati senatorlari Rojer Marshall va Jerri Moran kompaniyaga nisbatan ehtimoliy cheklovlardan xavotir bildirdi. Marshallning ta’kidlashicha, Kanzasda «Bombardye» bilan bog‘liq 1200 dan ortiq ish o‘rni mavjud.
Tahlilchilar fikricha, AQShning yangi bojlari Kanada iqtisodiyoti uchun umumiy hisobda salbiy xavflarni keltirib chiqaradi. Eng katta ta’sir mamlakatning markaziy hududlaridagi sanoat tarmoqlariga tushishi kutilmoqda.
Oq uy esa Donald Tramp prezidentlikka qaytganidan beri AQSh sanoatiga 11 trillion dollardan ortiq investisiya kiritilganini ta’kidladi.
AQSh va Kanada o‘rtasidagi savdo muzokaralari 21 avgust kuni Vashingtonda bir necha kun davom etgan uchrashuvlardan so‘ng to‘xtab qolgan. Mark Karnining aytishicha, AQSh muzokarachilari so‘nggi daqiqalarda Kanadadan boshqa davlatlar bilan savdo kelishuvlarini cheklashni talab qilgan. Shuningdek, Fransuz tili va Kvebek madaniyati bilan bog‘liq masalalar bo‘yicha qo‘yilgan talablar Kanada uchun qabul qilib bo‘lmaydigan «tahdidlar» sifatida baholangan.
Tramp esa ijtimoiy tarmoqda Mark Karni bilan bog‘liq masxaraomuz tasvirni e’lon qildi. Unda Tramp Karnidan ancha baland holda xokkey o‘ynayotgani aks ettirilib, «Tur, gubernator» degan yozuv qo‘yilgan. Bu orqali Tramp Kanada AQShning navbatdagi shtati bo‘lishi mumkinligi haqidagi pozisiyasini yana bir bor namoyish qildi.
Avgust oyida Tramp Ontario ko‘lini «Amerika ko‘li» deb qayta nomlash haqidagi farmonni ham imzolagan edi. Bu qaror Kanadada keskin noroziliklarga sabab bo‘ldi.
Kanada iqtisodiyoti AQSh bilan savdoga kuchli darajada bog‘langan. Mamlakat importining qariyb 60 foizi AQSh hisobiga to‘g‘ri kelsa, eksportning taxminan 70 foizi Amerika bozoriga yo‘naltiriladi.
Savdo nizosi oqibatlarini yumshatish maqsadida Kanada hukumati biznes va ishchilarni qo‘llab-quvvatlash uchun 7,5 milliard Kanada dollari miqdorida maxsus yordam dasturini e’lon qildi.